Kamis, 17 Oktober 2013

mengadati batak

PANDUAN
ULAON MANGADATI
                                        
RICHARDO ANHONIUS SIANTURI
&
YULIANA BR ARITONANG

MAKASSAR GOLDEN HOTEL
02 NOPEMBER 2013

RAJA PARHATA PARANAK                                                                                            RAJA PARHATA PARBORU
St. Ir H. Simatupang                                                                                                        St. J. Rajagukguk
PANGANON SIBUHABUHAI
1.    Borhat ma Hasuhuton paranak tu bagas ni parboru mamboan sipanganon.
2.    Parboru mangarade ma, laho manigati na binoan ni paranak
3.    Di atur ma parhundul
4.    Dipasahat ma :
Paranak:
Raja nami, raja ni hula-hula, amanta raja dohot inanta soripada, Dison raja nami huboan hami do sipanganon sibuha-buhai, asa buha ma tutu panggabean, buha parhorasan di hita saluhutna. Tung songonon peon raja nami, on dope natarpatupa hami, lasma rohamu manjalosa.
Sititi ma sihompa, golang-golang pangarahutna
Tung so sadiape nuaeng na hupatupa hami ,
Sai godang ma pinasuna. Botima
Di baen paranak ma tangiang mangan,……. (Marsipanganon)
Not: Boi do tong ditingkion di bahen ulaon mangupa :
Diparade parboru ma sada dengke, aek sitio-tio, sada pinggan indahan.
Somal na inanta ma mangupa. (Molo adong dope tingki)

Hata ni na mangupa:

Inang boru hasian, dohot ho amang Hela Sianturi,
 Hupasahat ma indahan nalas tuhamu : sai sahat ma angka silasni roha tu hamu.
Dison  dengke simudur-udur anggiat sai mudur-udur angka na uli, nadenggan tu hamu. Dengke saur, sai sahat saur matua tutu hamu, dengke sahat, sahat ma nauli, na denggan tu hamu na dua,
Aek sitio-tio ; sai tu tionama angka pansarian di hamu tu joloan ni arion.

Di dok umpasa : Dangka ni arirang, peak di tonga onan
Badan mu ma nasosirang, tondimu marsigomgoman.

Anak dohot boru Mangalusi:
Mauliate inang, sahat ma nauli, nadenggan naung pinasahatmuna tu hami.

Borhat tu Gareja’

cacatan Sipil………………….





Acara di Gareja :
1.    Paranak Mandok Hata
Yang kami Hormati;
Pengurus Gereja, bapak Pastor,…..
Kami mengucapkan banyak terimakasih kepada bapak pastor, dan seluruh pelayan gereja, yang telah melayani pemberkatan nikah pada hari ini. Tuhan selalu memberkati pelayanannya.

Tu hamu ama nami, ina nami nahuparsangapi hami. Jongjong ahu dison mewakili paranak. Mauliatema tu Tuhanta naung mandongani hita dibagasan sadarion. Mauliate ma nang tu hamu nahuparsangapi hami : Rajani dongan tubu, raja ni dongan sahuta, raja ni parboruon, raja ni ale-ale, lumobima raja ni hulahula nami, tulang nami, tulang rorobot, dohot sude hita na pungu dibagas gareja on, siala haradeon ni rohamuna mangadopi pamasu-masuon ni anak dohot parumaen nami. Sai sahat ma tutu pasu-pasu i tu nasida. Pangidoan nami, raja nami dung sian gareja on laos udurma hita tu inganan parpestaon naung diparade nami di  MGH.. Atik tung adong raja nami undangan naso sahat tu hamu, mangido maaf hami, laos on ma undangan tu hamu. Botima.

2.    Parboru.
 Yang kami Hormati;
Pengurus Gereja, bapak Pastor,…..
Kami mengucapkan banyak terimakasih kepada bapak pastor, dan seluruh pelayan gereja, yang telah melayani pemberkatan nikah pada hari ini. Tuhan selalu memberkati pelayanannya.
Jong-jong ahu dison mewakili suhut parboru, mandok hata mauliate tu hamu nahuparsangapi hami, rajani dongan tubu, rajani dongan sahuta, rajani boru, tarlumobi rajani hula-hula, tulang, tulang rorobot nami, di siala naung marneang ni langka hamu ro mangadopi pamasumasuon ni boru dohot hela nami. Songon naung pinasahat ni parboruon nami nangkin, dung sian gareja on laos borhat ma hita tu inganan naung pinarade ni parboruon nami di MGH. Laho mangan indahan n alas dohot minum aek sitio.tio, laos manjalo pasahathon adat nagok. Atik tung adong rajanami undangan nami naso sahat, on ma undangan di hamu. Mauliate.

ACARA MANGADATI
I.                   MANOMU-NOMU HULA-HULA
1.     Masuk ma Hasuhuton Paranak
2       Paranak manomu Hula-hula Aritonang
3    Paranak manomu-nomu: Tulang Aritonang, tulang rorobot Sianturi
4    Parboru Manomu Hula-hula : Siahaan,Hula hula Huta barat,  Tulang : …………….. ..Tulang rorobot  Simanjuntak
II.                 Pengantin  di dongani Suhut paranak dohot parboru ,memasuki ruangan          “ diiringi lagu :………………….hadirin berdiri
III.              PASAHAT TUDU TUDU NI SIPANGANON
1.     Paranak Pasahat tudu-tudu ni Sipanganon
Di son raja nami, ro do hami pasahatton tudu-tudu ni sipanganon, asa gabe tudutudu tu panggabean parhorasan ma  on di hita namarhula, marboru. Parhitean ma on , asa lam di tambai Tuhanta pasu-pasuna tu hami, marhite tangiang mu. Tung songonon pe on Raja nami, las ma rohamu manjalo.
Songon ni dokni umpasa ma dohonon nami:
Bagot na marhalto ma tubu di robean
Horas ma hamu na manganton, martamba-tamba di hami na mangalean. (masijalangan)
2.     Parboru Pasahat Dengke
Di hamu parboruon nami, di son hupasahat hami do dengke si mudur-udur, sai mudur-udur di hamu tutu angka pinompar, udur nang pasu-pasu.Dengke Sitio-tio; sai tio ma antong angka passamotan di hamu. Dengke sahat; asa sai sahat ma tutu nauli na denggan tu hamu parboruon nami.
Songon ni dok ni umpasa ma dohonon nami :


“Tubu ma simarhora-hora di topini tapian
Sai ro ma di hamu angka silasni roha, tiur nang pancarian “. Botima (marsijalangan)
3.     Raja Parhata Paranak
Di hita na mardongan tubu, boru, bere, dongan sahuta nami,angka amanta raja /inanta soripada, hula-hula nami,  tulang nami. Dison hujalo hami do dengke na mokmok sian Hula-hula nami. Molo pe holan hami  na manjalo, naung sude ma hita rajanami.
4.     Raja parhata Parboru.
Di hita na mardongan tubu, boru, bere, dongan sahuta nami, amanta raja/ inanta soripada , hula-hula nami, tulang nami, tulang rorobot nami. Dison hujalo hami do Tudu-tudu ni sipanganon sian pamoruon nami.  Molo pe holan hami na manjalo, naung sude ma hita rajanami
5.     Raja parhata Parboru
Di hamu parboruon nami Simatupang, ala hamu do patupa sipanganon on , denggan ma hamu mambahen tangiang mangan.
6.     Raja Parhata Paranak  ………………………………………..(
Na uli raja nami. (martangiang) .           Tangiang Mangan ;Pdt Simatupang
Raja Parhata
…Sititi ma sihompa golang-golang pangarahutna, tung songonipe sipanganon natupa sai godang ma  pisuna………………Marjomuk ma hita
Tingki marsipanganon denggan ma di gorahon :
a.     Dengke siuk sian hula-hula  (Paranak……..dungi parboru marganti soring)
b.     Manggora pinggan panganan (Paranak …………..dungi parboru marganti soring ,.sesuai daftar
c.      Maneat aliang-aliang/ mambagi     (boru ni parboru boi diurupi boru paranak)
d.     Mambagi dengke tu angka na marsipanganon

Pinggan Panganan :
1.     Hula-Hula
2.     Tulang
3.     Tulang rorobot
4.     Na mardongan tubu
5.     Raja Dongan Sahuta
6.     Pangula ni Huria
7.     Raja na Ginokkon.
8.     Sesuai Undangan, koor, wilayah dll
e.Borhat ma hasuhuton Paranak dohot Parboru ;Pajagarhon angka   
    Tamu.
7.     Tangiang simpul mangan  (Pangula ni huria)
IV.              MANJALO  TUMPAK
1.     Raja Parhata Paranak
Di hamu raja ni Hula-hula nami Aritonang, mangido tingki hami raja nami,  laho manjalo tumpak, panguripion  sian na manghaholongi hami.
2.     Raja Parhata Parboru.  
Nauli Raja ni parboruon. Gabe jala Horas……………….
3.     Raja parhata Paranak ( na manggorahon Tumpak)
Parjolo ma digorahon Undangan umum/ rekan-rekan sekerja Bapak/ibu atau pun rekan sekerja pengantin.
‘Kepada Bapak /Ibu, saudara/I  undangan kami, rekan rekan kerja bapak/ibu, rekan-rekan pengantin yang kami hormati.. Terimakasih atas kehadirannya  memenuhi undangan kami pada acara hari ini.  Saat ini diberi kesempatan kepada bapak/ Ibu untuk mengucapkan selamat dan doa restu kepada pengantin dan kedua orang tua. Dengan ini kami persilahkan.
Dihita na mardongan tubu, lumobi boru nami, bere, dongan sahuta, ale-ale, pariban dohot sude tahe raja na ginokkon, mauliate ma di haroro mu  di ulaonta sadarion. Di bagasan las ni roha , Nungga rade hami raja nami laho manjalo tumpak mu, dohot pangurupion mu marhite tangiang , alani ro ma hamu amang raja inang soripada. . Mauliate.(di iringi music batak dan disesuaikan)
4.     Huhuasi tu Si jalo Tumpak.
Kepada seluruh undangan kami, bapak /ibu ; kami mengucapkan banyak terima kasih atas ucapan selamat dan doa restu yang bapak/ibu sampaikan kepada pengantin. Tuhan memberkati.
‘Di hamu na pinarsangapan , amanta raja, inanta soripada, mauliate ma dohonon nami di sude panguripion muna na argai, loumobi di tangiang  muna. Tuhan ta ma namamboloshon nauli na denggan tu hamu saluhutna, di lehon godang tu hamu angka passamotan, dipasahat nang hahipason . Maulite.


V.                MARHATA ADAT.
1.     Raja Parhata Parboru
Di hamu raja ni parboruon nami.  Ala nungga sun hita marsipanganon, nungga boi ta uduti di pangkataionta, boha didok rohamu raja ni parboruon.
2.     Raja Parhata Paranak
Mauliate Raja nami nungga mangarade be hami.
3.     Raja Parhata Parboru
Di hamu raja ni parboruon nami Simatupang, nangkin nunga tangkas di pasahat hamu tu hami tudu-tudu ni sipanganon on. Alai ala di huta muna do nuaeng hita na marulaon on, did ok roha nami, denggan ma molo hamu na mangaturhon tar boha partording ni tudu-tudu ni sipanganon on. Botima.
4.     Raja Parhata Paranak
Mauliate Raja nami, tingkos do nian na ni dokni rajai, alai manang na bohape rajanami hamu do paniroi di hami. Molo taringot tu parjambaran I raja nami, molo tung adong pe jambar taripar tu hami, hamu ma namangaturhon raja nami. Botima
5.     Raja Parhata Parboru
Horas jala gabe, mauliate ai sai tong do hami di pasangap hamu.
Dihita na mardongan tubu, boru, bere, dongan sahuta, tar lumobima di hamu hula-hula nami, tulang nami tiroi hamu hami raja nami. Tar songonon ma partording na :
On Ma Jambar mulak tu hamu ;
-         Parsanggulan parhambirang
-         ½  Tanggalan (Not ;Aliang-Aliang molo na marniak-miak)
-         2  Buhu-buhu          (Soit molo namarmiak-miak)
-         ½ somba-somba.
Boha,,…. didok roha mu Parboruon nami ?
6.     Raja Parhata Paranak
Nauli raja nami
7.     Raja Parhata Parboru
Di Gorahon boru “ Dihamu boru nami , boan hamu ma tudu-tudu ni sipanganon on, jala pature hamu ma hombar tu parbagina. (Paranak di gorahon ma tong boruna “rap ma hamu dohot boru nami)
MARHATA
Not: Andorang so manghatai nungga di parade hian pinggan panungkunan na marisi: Boras sipir ni tondi, napuran sirata bulung, hepeng, dohot tanggo2.
1.     Raja Parhata Paranak
Di hamu Boru nami, pasahat hamu ma pinggan panungkunan on tu raja i
Not:.(roma boru ni paranak ‘boru parlopes’ pasahat pinggan panungkunan.




1.     Raja Parhata Parboru
Mangkatai ma hita tutu Raja ni boru,
Nungga di pasahat hamu dison pinggan panungkunan, Pinggan sitio soara, pinggan na hot di hundulan na. Tio ma tutu parniaanta tu joloan ni ari on, jala sai hot jaloon ta pasu-pasu na sian Tuhanta.
Peak di atasna; napuran sirata bulung, hasoloan ni boru ni raja, sai rata ma dihita passamototan, rata nang parhorasan.
Adong dison parpue santi, parbue siribur-ribur,parbue sipirni tondi. Pangidoanta tu Debata; sai anggiat sakti madingin, sakti matogu angka pomparanta, torop maribur matangkang marjuara.
Adong di son Juhut tango-tanggo. Songon tanda ma on tutu tuhita asa lam tanggo jala togu partuturanta dohot diangka parrohaon na denggan di hita na marhula-marboru tu joloan ni arion.
Laos adong dison ringgit na marmata, sipalas rohani angka amanta raja dohot inanta soripada dohot sude na torop. Sai martamba ma tutu angka nauli, silas ni roha tu joloan ni ari on. Hubuat ma tolu, asa tubu ngolu-ngolu. Hupaulak ma tu hamu sada, asa sisada tahi hamu diangka nauli na denggan.
(di buat ma tolu, dungi di gorahon ma boru, asa di pasahat sada tu paranak) di uduti ma pangkataion dung dibuat raja parhata paranak sada.
Jadi amang rajani boru; na manungkun ma hami taringot di hata ni sipanganon.
“Bagot na marhaltoma tubu di robean,
Sai horas ma hami na manganton, martamba di hamu na mangalean”
Nungga jagar hami bosur mangan indahan na las, sagat marlompan juhut na taboi, sombu minum aek si tio-tio na pinarade munai.
Dia ma langkat na dia unok na,
Dia ma hata na, dia nidok na. botima raja ni boru.
2.     Raja Parhata Paranak.
Horas ma jala gabe raja nami. sai ro ma angka na uli tu joloan ni ari on.
Songon ni dok ni natua-tua:
Marbau tanduk, marbau holi-holi
Godang ……si butong-butong, otik sipir ni tondi
Sai pamurnas mai tu pamatang mu, saudara tu bohi;
Sipasindak panaili mai tutu, sipaneang holi-holi………..

Sai martamba ma nauli, martamba ma nang na denggan, marhite tangiang mu raja nami, asa boi dope patupaon nami sipanganon na tumabo sian on tu joloan ni arion. Taringot tusipanganon I raja nami: “Panggabean Parhorasan do i.” botima

3.     Raja Parhata Parboru.
Nauli raja ni boru. Sai Asima roha ni Tuhan, sai ditambai tutu tu hamu pasu-pasuNa tambani angka naung adong i.
Bona ni aek puli di dolok ni sitapongan
Sai tubu ma di hamu angka na uli, martamba ma nang sinadongan”
Alai raja ni boru, marangkup do na uli, marangkup do na denggan, tangkas ma paboa hamu si begeon ni pinggol, sipeopon ni roha.
Ranting ni bulu duri, jait marsijaotan
Siangkup ni hata na uli, dia ma nanaeng si taringotan. Botima
4.     Raja parhata Paranak
Gabe ma hita jala horas Raja nami!. Tingkos do hata ni rajai, sai marangkup do tutu na uli , mardongan do na denggan. Tangkas ma tutu paboaon nami siangkupna songon na hundul, sidonganna songon na mardalan.
Tangkas tutu taboto, nungga dijangkon hamu anak nami,bere muna I gabe hela muna, Jala nga rap taadopi nangkin nasida manjalo pasu-pasu pardongan saripeon sian Tuhanta, marhite na posona di Gareja. Sahat ma tutu pasu-pasu i tu nasida na dua.
Pangidoan name  raja nami, laos dohot ma hamu mamasu-masu anak dohot parumaen nami, laos mamasu-masu hami saluhut parboruon muna.

Angkup ni , taringot tu adat dohot somba ni uhum, na mangonai batu ni sulang-sulang, molo tung adong dope raja nami na so hupasahat hami. Rade do hami manggohisa.

5.     Raja Parhata Parboru.
Ima tutu, molo pasu-pasu I, sai pasahaton nami do I tu hamu;
Aek na tio do hami, riong-riong ni pinggan pasu
Hula-hula na burju do hami na ringgas mamasu-masu.

Alai raja ni boru, andorang so hupasahat hami pasu-pasu I, jolo tangkasan nami dope tu suhut nami, manang olat ni dia naung dipasahat hamu tu suhut nami. (di dompakkon tu suhut/ paidua ni suhut ; Adong dope parjambaran na so hantus?..... mangalusi paidua ni hasuhuton ; ‘adong dope panggohini batuni sulang-sulang….)

Dihamu raja ni parboruon nami ; asa pasahat hamu ma jo panggohi ni batu ni sulang-sulang  tu suhut nami.
6.     Raja parhata Paranak
Nauli Raja nami ( Dihamu hasuhuton nami, borhat ma hamu pasahat  panggohi ni batu ni sulang.note:  Borhat ma suhut paranak pasahatton, jolo dipasahat tu raja parhata asa dibilangi .’’ Nion ma panggo hi ni batuni sulang-sulang, gok ma panggabean nang parhorasan, las ma rohamu. Botima)
7.     Raja parhata Parboru.
Nungga sahat be tutu panggohini batu ni sulang, sulang ; alai raja ni boru pangidoan nami, ingkon sude do hami tandaon mu, alani I pasahat hamu ma jambar panandai on tu hami !
8.     Raja parhata Paranak
       Nauli raja nami, gora hamu ma sian i. nungga rade hami.
9 . Raja parhata Parboru: ‘Lehon hamu ma jo jambar ni :
1.Pamarai (haha anggi ni suhut)                                                           :………………………………..
2.Pariban (haha ni boru ni na muli)                                         :………………………………..
3.Simandokkon     ( ibotoni na muli)                                       :………………………………..
4.Tulang (Ibotoni ina ni na muli).                                             :………………………………….
Not : Une do molo langsung pengantin pasahathon tu na opat on
5.Anak manjae (angka anak ni haha anggi ni suhut                       :………………………………….
6.Paidua ni suhut (Ama martinodohon)                                            :………………………………….
7.Tulang (Tulang ni suhut)                                                          :………………………………..
8.Tulang rorobot                                                               :………………………………
9.Hula-Hula (termasuk hula-hula ni anakkon )                                :………………………………
10.Dongan Tubu (pungu ma di baen marpiga amflop)                  :……………………………
11. Boru bere (pungu dibaen)                                                   :……………………………..
12. Dongan sahuta                                                                       :
13. Raja parhata                                                                :
14. Jambar Pangabis ( hula-hula Partimbo)                          :
15. (boi do ditambai/diorui hombar tu panghataion)     
                                    Di hita na mardongan tubu, boru, bere, raja dongan sahuta, hula-hula nami , tulang nami dohot tulang rorobot nami. Andorang so hupangido jambar pangabis tu Hula-hula nami, atik tung adong dope raja nami jambar naso sahat, tiroi hamu hami. Botima.
                        Molo, so adong be dipasahat ma jambar pangabis tu hula-hula na tumimbo.
                                    Songon jambar pangabis pinasahat ma : tu hula-hula nami……………………
Di hamu raja ni parboruon nami, angka na hurang gok nungga di gohi hamu, angka parjambaran pe, nungga tangkas di pasahat hamu.
Andorang so hugoki hami dohot  hata pasu-pasu, hupasahat hami tu hamu atik adong dope na naeng sipangidoan muna tu hami . pinasahat ma tu hamu!!

9.     Raja parhata Paranak
Nungga tung toho hata munai rajani hula-hula!
Di dok roha nami nian inggkon pasahaton muna do tu hami ulos sipalas daging dohot tondi, lumobi ma tu anakkonta na mamungka parsaripeon dibagasan sadarion.
Nungga rade hami raja nami,…………  roma hamu pasahatton.
10.                      Raja Parhata Parboru
Gabe jala horas Raja ni boru, gora hamu ma asa hu pasahat hami
11.                      Raja parhata Paranak
1,  Ulos Passamot                                                   :
2,  Ulos Hela/mandar  hela                                  :
3,  Ulos pamarai                                                     :
4,  Ulos tutup ni Ampang (ibotoni hela)           :
5,  Ulos tu haha anggi ni hela                              :
6, Ulos tu namboruni hela                                   :
7, Ulos tu ompung ni hela                                    :
8, Dohot ulos na asing,,,,,
 Mauliate ma tutu raja ni hula-hula , nungga sahat be ulos herbang. Sahat ma na uli sahat na dengggan. Saonari raja nami, pasahat hamuma ulos tinonun sadari ;
-         Tu hami na mardongan tubu 
-         Boru-bere nami
-         Raja Dongan sahuta nami.
Dibaen ma manang piga2 amplop
Raja nami-rajani hula-hula !. molo tung adong dope na naeng pasahat ulos holong, ulos silas ni roha tu anak dohot parumaen nami, hupasahat hami ma tu hamu. Botima
12.                      Raja Parhata Parboru
Sahat ma tu hita pasahat ulos holong na herbang tu Boru dohot helanta:
-         Hita na mardongan tubu (Aritonang dohot boru,bere)
Note :Dung sun sian Aritonang boru-bere
Nungga hupasahat hami be ulos silasni roha,  pinangido ma tu hamu :
-         Hula-hula nami : Siahaan
-         Tulang nami      :
-         Tulang rorobot : Simanjuntak
Hamu ma raja nami  masipaunean……..\
Not : Somalna sai dijalang do Amflop tu Hula-hula sibahen ulos
Di uduti ma muse dung sun mambaen ulos sian horong ni hula-hula

Di hamu parboruon nami nungga sun be dipasahat hami ulos holong, ulos silasni roha. Pinasahat ma tu hamu rajani parboruon. Mauliate.
13.                      Raja parhata Paranak
Di hamu, tulang nami , tulang rorobot nami. sude tahe na manghaholongi hami. Hulehon hami ma tingki tu hamu raja nami atik tung adong ulos nanaeng pasahaton mu tu anak dohot parumaen nami, hulean hami ma tingki, hamuma raja nami marsipaunean Botima.
(Laos nasida do marsipaunean disi ………….)
Dung sun na mambahen ulos sian horong tulang, tulang rorobot, diuduti ma:
Raja Parhata Paranak
Dihamu, raja ni hula-hula nami, tulang nami, tulang rorobot nami, nang hamu sude angka namarholong ni roha di hami. Mauliatema amang raja , di naung dipasahat hamu ulos tanda las ni roha mu dohot holong mu tu hami. Debata ma namambaloshon nauli, na denggan naung pinasahat munai.

Amang raja, inang soripada ,Tarlumobi hula-hula, tulang, tulang rorobot nami, mangido dope hami tu hamu, asa gohi hamu ma ulaon ta on dohot hata pangidoan tu Tuhanta, hata sigabe-gabe, asa mandapot pasu-pasu hami saluhutna lumobi ma anakkonta na mamungka parsaripeon sadarion. Botima.
14.                      Raja Parhata Parboru
Nadenggan jala nauli rajani boru,
Mauliate ma tu Tuhanta di dongani do hita di saluhut ulaonta di bagasan sadari on.
Asa dohonon nami ma tu hamu hata sigabe-gabe:
Balintang ma pagabe tumundalhon si tadoan
Saut do ianakkontai gabe , ai nungga tangkas hita marsipaolo-oloan.
Sai  Asima roha ni Tuhanta, sai gabe ripe na ulima tutu nasida, ripe na denggan, si baen lasni roha, na gabe tiruan. Tau sangap di Tuhanta. Sahat ma nauli sahat na denggan tu hamu saluhut parboruon nami. botima.

Not: Diaturhon ma na mandok hata : dongan tubu, boru bere, dongan sahuta, hula-hula, tulang. Somalna sian Hula-hula/ Tulang nama I dohot sian Suhut bolon Parboru.
15.                      Hata Gabe-babe Sian Tulang ni parboru
Mauliate ma tadok tu Tuhanta naung mangalehon roha dame di hita saluhutna boi do ture, uli mardalan ulaonta di bagasan tingkion. Sai mian ma tutu dame I tu hamu na dua hasuhuton, na marhula marboru, asa sai dapotan pasu-pasu hamu sian Tuhanta. Jala dohonon nami ma ; sai keluarga siboan tua ma tutu nasida siboan las ni roha, tau tiruan dohot tau sangap di Tuhanta
Sai Bagasma nasida marurat tu toru, timbo marbulung tu ginjang
Mardangka tu siamun, marranting tu hambirang

Dangka ni hariara ma pinangait-ngaitton;
Sai tubu ma anak dohot boru, sitongka ma panahit-nahiton

Sahat-sahat ni solu,sahat ma tu bontean
Nungga sahat ulaonta di bagasan sadarion saur ma hita mangolu, sahat tu panggabean.
Not: Dipasahat raja parhata ma tu Hasuhuton Bolon

Hata Pasu-pasu Panimpuli sian Hasuhuton Parboru.

Hamu raja ni parboruon nami, Tapuji ma Tuhanta , ala asi ni rohana, boi denggan mardalan ulaonta di bagasan sadari on. Di hamu amang, inang,.dohonokku ma :  gomgom ma parumaen munai, sai marpanganju hamu di ibana.
Asi ma rohani Tuhanta sai rumah  tangga na denggan nasida, gabe rumah tangga silas ni roha, rumah tangga sitiruon, tau sangap di Tuhanta.

Songon ni dok ni umpasa :
Andor Halumpang togu-togu ni lombu
Sai saur matua ma hamu pairing-iring pahompu.

Tu anakkonta dohonon nami ma:
 Na hinunti hirang, marisi godang sipapua
Badan mu naso sirang, sahat rodi na saur matua.

Tu Hita Saluhutna:

Siambora gukguk, rarak di atas amak
Horas ma hita saluhut, horas boru dohot anak.

Songo ni ma sahat ni hatanami. Botima.

16.                      Raja Parhata Parboru,
Songonima sahat ni hata sigabe-gabe tu hamu parboruon nami, pinasahat ma tu hamu laho mangampu. Botima
17.                      Raja Parhata Paranak,
Mauliatema raja nami, sahat ma tutu hata na uli na denggan I tu hami parboruon mu. Andorang so Hu ampu hami hata nauli, hata na denggan I raja nami, pasahaton nami ma tu tulang nami, laho pasahat hata sigabe-gabe.
Not :(boi do dipajagar tu dongan sahuta, alai biasana laos di tingki na marbagi olop-olop mana nasida pasahat hata)

Hata Sigabe-Gabe Sian Tulang ni Paranak:
Gabe ma tutu jala horas, Mauliate ma di Tuhan I, dinaung mardalan ulaonta di bagasan sadarion , mardalan dibagasan dame, soadong na hurang. Sai Asima rohani Tuhanta sahat ma tutu pasu-pasuna tu hamu, lumobima tu pahompu name namamungka rumatangga di bagasan sadarion.
Songon ni dok ni Umpasa :
Aek sihoru-horu, tu sampuran ni Sigura-gura,
Rap leleng ma hamu mangolu, gabe jala saur matua.
Songonima hata sian hami. Botima.

Raja Parhata Paranak
Mauliatema raja nami di hamu naung pasahathon hata sigabe-gabe dohot hata pasu-pasu  tu hami parboruon mu. Ampe mai antong saluhut di sambuhu nami, peak di abara nami, tarlumobi di hasuhuton nami, dohot di anak nang parumaen nami

Aek Marjullak jullak sian batu, jullak-jullak nai dibuat dohot tahu-tahu
Hata na denggan , hata pasu-pasu na pinasahat munai ampuon nami mai martonga ni jabu
Onpe di hamu Hasuhuton nami, ampu hamuma hata nauli, na denggan sian  Hula-hulanta, tulangta ,amanta raja, inanta soripada
Mangampu Hasuhuton Paranak;
a.     Pengantin, menyampaikan terimakasih……………………………..
Suhut:
Mauliatema tutu tadok tu Tuhanta pardenggan basahai naung mangaleaon roha dame dihita saluhutna dibagasan sadarion. Hupasahat ma mauliate tu hamu: dongan tubu, boru, bere, raja dongan sahuta, amanta raja nang inanta soripada, di haradeon ni rohamu na rap hita mangkobasi ulaonta di bagasan sadarion, boi ture mardalan saluhutna.

Ima tutu angka raja nami, raja ni hula-hula nami, tulang nami, tulang rorobot nami,nungga dipasahat hamu hata gabe-gabe, hata pasu-pasu tu hami parboruon mu, liat ma tutu panggabean, parhorasan tu hami saluhutna. Ampe ma I disimanjujung nami, tuak di abara nami, jala abing di ampuan nami, tarlumobi di anakkonta.
Songon ni dok ni umpasa:
Turtu ninna anduhur, tio ninna lote
Hata na nauli, hata pasu-pasu naung pinasahat muna raja nami ,
Sai Unang muma , sai unang mose.

Naung sampulu pitu ma jumadi sampulu ualu
Hata pasu-pasu naung pinasahat mu raja nami, ampuon nami mai Martongani jabu.
Botima.
18.                      Raja Parhata Paranak
Songoni ma raja nami hata pangampuon sian hami, botima.
19.                      Raja Parhata Parboru.
Mauliate rajani parboruon, ninna rohanami taolophon ma ulaonta dibagasan sadarion.
Note: Masigora dongan sahuhutanja bema,….dipasahatma jambar olop-olop.
Hata Mambagi Jambar Olop-Olop Sian dongan sahuta:
‘ Tadok ma mauliate tu Tuhanta, sude ulaonta dibagasan sadarion mardalan dibagasan  dame, Huida hami ture sude pardalanan ni ulaon, parjambaran. Sude luhut marlas ni roha.
Dapot songon nidok ni umpasa:
Aek Siuruk-uruk tu Silanglang Aek toba
Dakdanak dang marungut-ungut, sude marlas ni roha.
Nungga Hujalo hami di son olop-olop sibagihonon tu hita saluhutna laho mangolophon parbogason ni ianakkonta, mangolophon ulaon dibagasan sadarion;
Balintang ma pagabe tumandangkon sitadoan
Ingkon saut do hita gabe, ai nungga tangkas hita masipaolo-oloan.
Sahat-sahat ni solu, sahat tu bontean
Nungga sahat ulaonta sadarion , sahat ma hita tu panggabea.

Rap ma hita mangolophon ulaonta dibagasan sadarion:
Tadok ma Olop-Olop 3 x; Olop-olop…….olop-olop……olop olop….
Horasma di hita saluhutna.

Dibagihonma Jambar Olop- Olop i.
20.                      Raja Parhata Paranak.
Nungga Sun be Rajanami ulaonta dibagasan sadarion. Pinangidoma tu hamu hula-hula name manutup dibagasan Tangiang,
Note; molo adong pangulani huriama manutup.



MGH, Makassar 02 Nopember 2013

Raja Parhata Paranak                                          Raja Parhata Parboru


St. Ir. H. Simatupang                                            St. J. Raja gukguk



Not : “Tar” songonon ma konsep na boi dipatomu-tomu hami, andong “tar” namarlapatan ; dang mutlak songonon ni pardalanan manang pangalahoni adat I, Ai hombar do I tu luat i.Asal ma diulahon dibagasan dos ni roha. Semoga Tuhan menyempurnakan, karena adat adalah untuk kemuliaan Tuhan. Amin. Horasssssssss

Tidak ada komentar:

Posting Komentar